Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, Ankara'da genç iş insanlarıyla bir araya geldiği ekonomi zirvesinde, son dönemde fon piyasalarında yaşanan hareketliliğe dair önemli değerlendirmelerde bulundu. Finansal sistemin genel sağlığı ve bankacılık sektörüyle kurulan bağların anbean izlendiğini dile getiren Karahan, atılan adımların piyasa dinamiklerini dengelemeyi amaçladığını ifade etti. Etkinlikteki sunumunda makroekonomik istikrarın korunması adına atılan adımlara değinen üst düzey yönetici, atılan tüm adımların koordineli bir şekilde yürütüldüğünü kaydetti.
Söz konusu fon piyasası gelişmelerinin portföy tercihleri üzerindeki yansımalarına dikkat çeken banka yönetimi, tasarruf sahiplerinin yönelimlerinde belirgin bir bozulma olmadığını tespit etti. Mevcut parasal sıkılaştırma adımlarının ve devreye alınan koruyucu araç setinin, yerel para birimine yönelimi desteklediği aktarıldı. Özellikle Türk lirası cinsinden mevduat hacminde gözlenen yukarı yönlü ivme, uygulanan politikaların hedeflenen yönde ilerlediğinin bir göstergesi olarak değerlendirildi. Buna karşın döviz tevdiat hesaplarında dalgalı bir seyir izlenirken, tüzel kişilerin döviz pozisyonlarında sınırlı bir artış kaydedildiği gözlemlendi.
Fiyat ve Finansal İstikrarın Birlikte Yürütülmesi
Merkez Bankası yönetimi, fiyat istikrarı ile finansal istikrarın birbirinden bağımsız düşünülemeyeceğini, bu iki unsurun birbirini tamamlayan bir yapı arz ettiğini defaatle dile getiriyor. Son dönemde piyasalarda görülen dalgalanmaların ardından, likidite yönetim mekanizmalarında esneklik sağlayan birtakım teknik revizyonlara gidildi. Bu kapsamda, haftalık vadede düzenlenen repo ihaleleri aracılığıyla piyasaya aktarılan fonlama hacmi yukarı yönlü güncellendi. Bankacılık sektörünün gün içi ve vadesi gelen yükümlülüklerini daha rahat yönetebilmesi adına para piyasasındaki borçlanma limitlerinde de düzenlemeler yapıldı.
Finansal aracılık maliyetlerini ve teminat yapısını doğrudan etkileyen unsurlar arasında yer alan iskonto oranlarında da indirime gidildiği belirtildi. Teminat iskonto oranlarının aşağı çekilmesi, bankaların merkez bankası operasyonlarında daha esnek hareket etmesine zemin hazırladı. Bu tür teknik müdahalelerin, piyasada oluşabilecek geçici likidite sıkışıklıklarını bertaraf etmek ve sistemin işleyişini kesintisiz sürdürmek amacıyla tasarlandığı finans çevrelerince ifade ediliyor.
Zorunlu Karşılıklar ve Kredi Büyüme Sınırlarında Esneklik
Likidite yönetimini ve makrofinansal istikrarı desteklemek üzere zorunlu karşılık mekanizmasında da somut adımlar atıldı. Türk lirası cinsinden zorunlu karşılıklar için uygulanan bloke tesis oranlarında düşüşe gidilerek, ticari bankaların serbest kullanımda tutabileceği likidite miktarı artırıldı. Alınan bu karar, bankaların fonlama maliyetlerini dengeleme ve bilanço yönetimlerini daha etkin yapabilme kapasitelerine doğrudan katkı sunmayı hedefliyor. Uygulamanın detayları, bankacılık sektörünün aktif kalitesini koruması açısından önem arz ediyor.
Ayrıca reel ekonominin can damarı olan küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin finansmana erişimini kolaylaştırmak adına ek düzenlemeler hayata geçirildi. KOBİ kredilerine yönelik uygulanan kredi büyüme sınırları yukarı yönlü revize edilerek, bankaların bu segmentteki kredi arzını artırmasının önü açıldı. Böylece hem finansal sistemin likidite ihtiyacı karşılanmış hem de üretim ve istihdamın temel dinamiklerinden olan KOBİ'lerin fon kaynaklarına ulaşımı desteklenmiş oldu.
